

Dit gebied ligt strikt gesproken ten noorden van de grens van de Highlands, de geologische breuklijn die van Helensburgh in het westen naar Stonehaven in het oosten loopt. Toch liggen er in het noordoosten uitstekende landbouwgronden en wordt er het zuiverste Lowland-Schots gesproken dat er bestaat. Vroeger werd het de ‘cocon van Grampian’genoemd-het land achter de Grampian Mountains dat achterbleef bij de ontwikkelingen in Midden-Schotland.Dit verklaart misschien het voortbestaan van de oude taal en de onafhankelijke geest van veel van de bewoners. Moderne communicatiemiddelen, nieuwe bewoners van elders en de winning van olie in de Noordzee hebben echter een grote invloed gehad op dit hoofdzakelijk agrarische gebied. Het noordoosten is anders; het lijkt niet op het verlaten, regenachtige en ruige landschap van de Highlands en ook niet op het levendige en drukke Midden-Schotland met zijn industriële gebieden. Deze gemeenschap kent een lange geschiedenis van zeevaart en landbouw. Het belangrijkste centrum, Aberdeen, is de derde stad van Schotland en doet soms sterk denken aan een grote marktplaats, ondanks de industrieterreinen die na de vondst van olie in de Noordzee zijn aangelegd. Geografisch gezien kan het noordoosten worden verdeeld in een aantal treden; van de koude granieten hoogten van de Cairngorms tot het zacht glooiende boerenland van de laaglanden. De laatste tree wordt gevormd door de spectaculaire kust, misschien wel de mooiste in Groot-Brittanië, die dank zij de afgelegen ligging, de oninteressante velden erachter en de kou maar weinig bezoekers krijgt
Doordat het noordoosten zo lang geïsoleerd is geweest, en dus weinig te maken heft gehad met het oorlogsgeweld in Schotland, staan er nog veel kastelen overeind. Sommige beheren nog steeds boerderijen en uitgestrekte landgoederen , andere worden onderhouden door bijvoorbeeld de National Trust of Scotland en zijn opengesteld voor het publiek. In Gordon district lijkt u bij elke bocht in de weg een richtingbordje naar een kasteel tegen te komen.
Het noordoosten bestaat uit verschillende gebieden. Allereerst is er Aberdeen met zijn forensengemeenten, zoals Ellon in het noorden, Inverurie, Alford, Banchoy en andere plattelandstadjes die groot zijn geworden dank zij de olie-industrie. Ten noorden hiervan, tot aan Kinnaird Head ligt Buchan, een streek van vissers en boeren en stadjes die zijn gebouwd van graniet. Het oude graafschap Banff vormt, ten minste in het laagland-gedeelte, een soort overgangsgebied tussen het gure Buchan en het zachte Moray, in de regenschaduw van de heuvels aan de Moray Firth. Ten westen van Aberdeen strekt het dal van de rivier de Dee zich uit, sinds koningin Victoria een toevluchtsoord voor de rijken. Deeside gaat over in de indrukwekkende ronde toppen van de Cairngorns, waarvan de noordwestelijke hellingen uitkijken op Speyside en de hoger gelegen delen van Moray. Ten noorden en noordoosten van de Cairngorms liggen de verlaten dalen van het voormalige Banffshire, waar ooit de rook van clandestiene distilleerderijen.
Tegenwoordig is de whiskydistilleerderij, die vooral geconcentreerd is aan de rivier Spey, een ware goudmijn. Vooral aan de rivier, helemaal tot aan de kust, vindt u de fabrieken van de beroemdste producenten, met welklinkende namen als Macallan, Glenliviet, Glenfiddich, Glenfarclas en vele andere. Voor liefhebbers van de koppige bruine drank is het noordoosten van Schotland net zo’n ongeëvenaarde attractie als het Rhône-dal in Frankrijk voor de kenners van goede wijn.
